Rodzaje tkanin - jak je rozpoznać i które są najlepsze dla środowiska?

Zanim wybierzesz się na zakupy, warto poznać podstawowe rodzaje tkanin, ich pochodzenie oraz wpływ na środowisko naturalne. Szczególnie jeżeli zależy Ci na losie naszej planety. Podpowiadamy, jak rozpoznać materiał ubrań i akcesoriów. Dowiedz się, czym są włókna naturalne, sztuczne i syntetyczne. 

Spis treści:

• Rodzaje tkanin  - czym różnią się włókna naturalne, syntetyczne i sztuczne?
• Jak rozpoznać materiał?
• Jakie rodzaje tkanin są najlepsze dla środowiska? 
• Jak River's Heart wspiera środowisko? 
• Wybieraj świadomie - rodzaj tkaniny ma znaczenie!

Rodzaje tkanin - czym różnią się włókna naturalne, syntetyczne i sztuczne?

Aby stać się świadomym konsumentem i kupować ubrania oraz akcesoria wykonane ze zrównoważonych materiałów, które w jak najmniejszym stopniu szkodzą naszej planecie, warto poznać podstawowe fakty o tkaninach. 

Na początek trzeba podkreślić, że tkanina i materiał to nie pojęcia synonimiczne. Tkanina to materiał wykonywany techniką tkania, czyli prostopadłego przeplatania wątków i osnowy. Oprócz tego w branży odzieżowej spotkasz się także często z dzianinami, czyli materiałami, które tworzy się dzierkając - łącząc ze sobą oczka włókna. Różnicę w tych materiałach dostrzeżesz dość szybko - tkaniny są zwykle sztywniejsze i mniej rozciągliwe, dzianiny (choć dużo zależy od ich techniki łączenia oczek) są zwykle elastyczne, rozciągają się zwłaszcza wszerz i są dość miękkie. 

Zajmijmy się jednak tkaninami. Jakie rodzaje tkanin wyróżniamy? Najczęściej mówi się o 3 rodzajach: naturalnych, sztucznych oraz syntetycznych. Choć i tu warto podkreślić, że tkanina może mieć mieszane pochodzenie - w jednym materiale mogą być bowiem połączone różne rodzaje włókien. 

Dochodzimy zatem do sedna! W przemyśle tekstylnym to właśnie włókna dzielimy na 3 rodzaje: naturalne, sztuczne i syntetyczne. 

Włókna naturalne

Tkaniny naturalne najczęściej wykonuje się z czystych włókien naturalnych. Mają one pochodzenie roślinne lub zwierzęce. 

Do tych roślinnych zaliczamy przede wszystkim bawełnę, len, konopie, jutę czy włókna kokosowe. Włókna naturalne roślinne można pozyskiwać z nasion, łodyg, liści czy nawet owoców, jak w przypadku włókien kokosowych. 

Włókna zwierzęce to najczęściej włosy/sierść zwierząt lub ich wydzieliny. Najlepszym reprezentantem naturalnych włókien zwierzęcych jest wełna. Do tej kategorii zalicza się również jedwab. 

Włókna sztuczne

Włókna sztuczne często mylone są z syntetycznymi - w języku potocznym nawet wymiennie stosuje się te nazwy. Jednak włókna sztuczne to coś zupełnie innego niż syntetyki. Tkaniny sztuczne to np. wiskoza, modal czy lyocell. Tworzy się je z celulozy, czyli włókna pochodzenia roślinnego, które nie mają najgorszego wpływu na środowisko naturalne. Stella McCartney, od lat propagująca wegańską i zrównoważoną modę, często używa w swoich projektach właśnie wiskozę, produkowaną w zrównoważony sposób. 

A dlaczego te tkaniny nazywa się sztucznymi? Bo do ich wyprodukowania potrzebne są naturalne włókna, które poddawane są obróbce chemicznej. Powstają więc w sztucznym procesie. 

Włókna syntetyczne

Tkaniny syntetyczne tworzy się w laboratorium z polimerów syntetycznych. Do ich wyprodukowania stosuje się przede wszystkim surowce petrochemiczne - głównie ropę naftową i węgiel. Najpopularniejsze włókna syntetyczne to poliester czy poliamid. 

Ten rodzaj tkaniny pozostawia po sobie mikroplastik, który w trakcie prania przedostaje się do zbiorników wodnych, a dalej do żywych organizmów. Jak wynika z danych przedstawionych przez Parlament Europejski (EEA z 2019 roku), każdego roku do mórz i oceanów trafia nawet 0,5 ton mikrowłókien uwalnianych w trakcie prania syntetyków. 

Jak rozpoznać materiał?

Zastanawiasz się, jak podczas zakupów dobrze rozpoznać materiał, z którego zostały wykonane ubrania czy akcesoria? Po pierwsze, czytaj metki! To chyba najprostszy sposób na odkrycie, co to za tkanina i z czego została wykonana. Producent ma obowiązek umieszczenia tam informacji o składzie procentowym danej tkaniny.

Po drugie, sprawdzaj marki oraz to, w jaki sposób produkują swoje rzeczy. Choć może zająć Ci to trochę czasu, większość informacji o pochodzeniu ubrań czy akcesoriów jesteś obecnie w stanie znaleźć w sieci. Warto też sprawdzać, czy materiały lub producenci posiadają odpowiednie certyfikaty. Pisaliśmy o nich m.in. w artykule: Ekologiczna moda, czyli jaka? Poznaj zasady eco-mody!

Po trzecie, zwróć uwagę na fakturę i wygląd materiału. Niektóre tkaniny jesteś w stanie rozpoznać już po dotyku. Na przykład bawełna jest miękka i delikatna w dotyku, a jedwab jest gładki i lśniący. W poliestrze można wyczuć nieprzepuszczalny plastik - może być śliski i zwykle ma bardzo zwartą strukturę.

W końcu możesz przeprowadzić też test spalania. Zrób to ostrożnie, w dobrze wentylowanym miejscu, w pobliżu źródła wody i z dala od łatwopalnych materiałów. Aby przeprowadzić test spalania, można odciąć niewielki kawałek materiału z wewnętrznej strony ubrania, umieścić go na płaskiej powierzchni i podpalić go. Reakcja materiału na ogień może pomóc w identyfikacji jego składu. 

Bawełna i len będą palić się powoli, stabilnym ogniem - pozostawią po sobie szary popiół i zapach palonego papieru. Podobnie zachowywać będzie się celuloza znajdująca się w wiskozie czy modalu. Podczas spalania wełny będziesz wyczuwać zapach palonych włosów, a jedwab w ogóle nie będzie chciał się palić. 

Tkanina syntetyczna stopi się jak plastik i wydziela chemiczny zapach. Poliester spala się jasnożółtym płomieniem, a poliamid - niebieskim. Syntetyki zwykle bardzo kopcą i zostaje po nich kulka stopionego plastiku.

Jakie rodzaje tkanin są najlepsze dla środowiska? 

Jeśli chodzi o tkaniny, które są najlepsze dla środowiska, to należą do nich głównie te pochodzące z naturalnych źródeł. Takie tkaniny są biodegradowalne, co oznacza, że mogą ulec rozkładowi w środowisku naturalnym,  w przeciwieństwie do tkanin syntetycznych. Plastik w naszych ubraniach, pochodzących głównie z włókien syntetycznych, może rozkładać się w środowisku nawet 200 lat! Dla porównania bawełniana koszulka może zacząć rozkładać się już po kilku tygodniach w środowisku naturalnym.

Co więcej, tkaniny syntetyczne produkowane z materiałów petrochemicznych, czyli nieodnawialnych źródeł energii. To kolejny cios dla środowiska naturalnego. 

Do tkanin ekologicznych zalicza się m.in. bawełnę organiczną, len, konopie, jedwab i wełnę z owiec hodowlanych w sposób przyjazny dla środowiska. Tkaniny sztuczne, takie jak wiskoza, modal czy lyocell, także uznawane są za bardziej przyjazne dla środowiska niż syntetyki. 

Ostatecznie, wybór tkanin dla środowiska zależy od wielu czynników, takich jak procesy produkcji i przetwarzania. Jednak to głównie tkaniny naturalne i sztuczne wykonane z naturalnych surowców są bardziej zrównoważone i przyjazne dla środowiska niż syntetyki.

Nie zapominaj jednak o tym, że przemysł tekstylny odpowiedzialny jest za produkcję aż 10% wszystkich gazów cieplarnianych na świecie - to więcej niż emisje pochodzące żeglugi morskiej oraz przelotów międzynarodowych na całym świecie łącznie. Wytworzenie jeden bawełnianej koszulki może pochłonąć nawet 2700 l wody. 

Dlatego wybierając się na zakupy odzieżowe, wybieraj produkty świadomie. Kupuj tylko tyle, ile naprawdę potrzebujesz. Sprawdzaj metki, a także dołóż starań, aby dowiedzieć się, w jakich warunkach powstały Twoje ubrania czy akcesoria. Pamiętaj, że w procesie produkcji cierpieć może nie tylko zielona planeta, ale i ludzie, którzy często pracują w fabrykach tekstyliów w niebezpiecznych warunkach i nie są godziwie wynagradzani. 

Sprawdź także, TOP 7 tkanin ekologicznych, czyli jak ubierać się eco-friendly?

Jak River's Heart wspiera środowisko? 

River’s Heart oferuje produkty wykonane z naturalnych materiałów - głównie skór, wytwarzanych i obrabianych przez kenijskich rzemieślników. Naszym celem jest przede wszystkim tworzenie mody zrównoważonej. Wiemy, że nasze produkty powstają w bezpiecznych i higienicznych warunkach, a pracownicy otrzymują za swoją pracę godziwe wynagrodzenie. 

Nie jesteśmy nastawieni na masową produkcję. Stanowczo sprzeciwiamy się nadprodukcji, zaleganiu wyrobów na magazynach i bezmyślnemu traceniu surowców. Wszystkie nasze torebki oraz buty tworzone są ręcznie. Dlatego każde akcesorium to swoiste dzieło sztuki, które ma swojego autora. 

Nasze skóry i materiały mają pochodzenie naturalne. Kiedy więc już nie będą przydatne, środowisko szybciej je wchłonie - są biodegradowalne. Dokładamy jednak wszelkich starań, aby w naszym sklepie pojawiały się jedynie produkty wykonane starannie, które będą wytrzymałe i modne przez lata! 

Wybieraj świadomie - rodzaj tkaniny ma znaczenie!

Rodzaj tkaniny ma znaczenie nie tylko dla Twojego komfortu, ale przede wszystkim dla środowiska naturalnego. Podczas zakupów sprawdzaj dokładnie metki oraz pochodzenie danego materiału. Unikaj syntetyków, które zanieczyszczają naszą wodę i zalegają w środowisku naturalnym. Staraj się na co dzień wybierać produkty wykonywane zgodnie z zasadami mody slow fashion. To właśnie w ten nurt wpisuje się River’s Heart.